Treftadaeth Cymru

Casgliad Aerofilms

Mae awyrluniau'n fford ragorol o gofnodi'r newidiadiau yn ein tirwedd ac yn cynnig golwg unigryw ar effaith gwethgarwch dyn. Yn ddiweddar, mae casgliad helaeth y Comisiwn Brenhinol o awyriuniau wedi enhangu yn sgil derbyn ffotograffau Aerofilms.

Yng Nghasgliad Aerofilms (1919-2006) ceir dros filiwn o awyrluniau sy’n dangos sut mae golwg Prydain wedi newid yn ystod yr ugeinfed ganrif. Bwriad English Heritage a’i bartneriaid, Comisiynau Brenhinol Henebion Cymru a’r Alban, yw sicrhau cadwraeth y negyddion bregus o 1919 tan 1953, eu sganio, a’u rhoi ar-lein i bawb allu eu cyrchu a’u defnyddio.

  • Atomfa Trawsfynydd. Dechreuwyd ei godi ym 1959 gan ddilyn manylebau pensaeniol Syr Basil Spence. Dechreuodd gynhyrchy trydan ym 1965 ac fe'i datgomisiynwyd ym 1991. Dyma'r atomfa sifil gyntaf ym Mhrydain i beidio â bod ar lan y môr, a defnyddid dŵr croyw o lyn Trawsfynydd i'w hoeri. Saif yr atomfa ar diroedd helaeth y cynlluniwyd eu tirlunio gan Sylvia Crowe. (Llun: afl03_aerofilms_a177854 / NPRN: 301092)
  • Llyn Celyn, Cwm Trywryn, Cwblhawyd adeiladu Llyn Celynym 1966 i ddarparu cyflenwad cyson o ddŵr i Lerpwl. Peth anarferol yw i gronfa y bwriadwyd iddi gyflenwi dŵr fod hefyd yn cynhyrchu trydan i'r grid cenedlaethol. (Llun: afl03_aerofilms_a119365 / NPRN: 632)
  • Llyn Celyn,Cwm Tryweryn. Cwblhawyd adeiladu ym 1966. (Llun afl03_aerofilms_a 150809 / NPRN: 632)

.

  • Purfa olew Llandarcy (Llun: AFA5773 / NPRN: 91695)
  • Dolgellau (Llun: afl03_aerofilms_278460 / NPRN: 33154)
  • Tref y Bala, Meirionnyd. Awyrlun a dynnwyd ar 27 Mawrth 1957 (Llun:afl03_aeropictorial_r28693 / NPRN: 58040)

.

  • Awyrlun, a dynnwyd gan Aerofilms ym 1929, o Ddociau Caerdydd. Dyma safle Canolfan Mileniwm Cymru a Senedd y Cynulliad Cenedlaethol erbyn hyn. (Llun:D12006_0742 / NPRN: 91412)

.

.