Hafan, Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru

• English
• Low-res
• Hafan
• Coflein
• Chwilio
• Cysylltwch â Ni
• Gwefan

• Amdanom Ni
• Chwilio Cofnodion
• Treftadaeth Cymru
• Ein Gwasanaethau
• Cyhoeddiadau
• Adnoddau Dysgu

Dathlu 100 mlynedd o ymchwilio i archaeoleg, adeiladau a thirweddau Cymru

Mae’r Comisiwn Brenhinol yn dathlu ei ganmlwyddiant yn ystod y flwyddyn 2008-9 . Yma ar y wefan, cewch fanylion yr eitemau arbennig a’r digwyddiadau sydd wedi’u trefnu i ddathlu cyrraedd y garreg filltir hon.

Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru yw’r corff cenedlaethol sy’n ymchwilio i amgylchedd hanesyddol Cymru ac yn ei gofnodi. Ym 1908 y sefydlwyd y Comisiwn, ac erbyn hyn mae’n Gorff a Noddir gan Lywodraeth y Cynulliad. Bydd y Comisiwn yn gweithio’n agos gyda sefydliadau treftadaeth eraill yng Nghymru ac yn rhyngwladol i ddatblygu a hyrwyddo dealltwriaeth o’r dreftadaeth archaeolegol, adeiledig ac arforol.

Bydd Arddangosfa’r Canmlwyddiant yn ymweld â mannau ledled Cymru yn ystod y flwyddyn. Ewch i dudalen yr arddangosfeydd i weld pryd y daw hi i le yn eich ymyl chi. Arddangosfa o drysorau o Gofnod Henebion Cenedlaethol Cymru yw Casglu Ein Gorffennol ac nid yw llawer o’r cofnodion a’r arteffactau ynddi erioed wedi’u harddangos o’r blaen. Caiff ei dangos yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Aberystwyth, ac, yn ddiweddarach, yn Amgueddfa Cymru yng Nghaerdydd. Yn Henebion a Llenorion, mae’r cylchgrawn Planet wedi comisiynu rhai o lenorion gorau Cymru i fynd i’r afael â delweddau archifol y mae’r Comisiwn wedi’u cynhyrchu neu wedi’u casglu dros y can mlynedd diwethaf.

Yn ystod hydref 2008 bydd gwaith y Comisiwn Brenhinol i’w weld mewn cyfres deledu, Hidden Histories, sydd wedi’i chynhyrchu gan Element ar gyfer BBC Cymru.  I gyd-fynd â’r gyfres bydd y llyfr Trysorau Cudd yn adrodd hanes Cymru drwy gyfrwng henebion, adeiladau a thirweddau.

P’un a ydych chi’n ymchwilio i’ch cymuned leol, yn gwneud ymchwil, yn rheoli’r amgylchedd, yn chwilio am luniau neu adnoddau dysgu rhagorol, yn bwriadu ymweld â Chymru neu’n gwneud dim ond ymchwilio i dreftadaeth gyfoethog ein gwlad, gobeithio y bydd y wefan hon a’n cronfeydd data ar-lein cysylltiedig, Coflein a Cymru Hanesyddol, yn eich helpu i gael gwybod rhagor am adeiladau, tirweddau, safleoedd archaeolegol a hanes Cymru ac am yr adnoddau a’r gwasanaethau yr ydym ni’n eu darparu.

Cewch chwilio drwy’r wefan yn Gymraeg neu Saesneg.